نقش تقوا در پایدارسازی سبک زندگی دینی از منظر نهج البلاغه
کد مقاله : 1196-HADITH (R1)
نویسندگان
هاجر باختری ابراهیم سرایی *
عضو هیات علمی و مدیر گروه معارف اسلامی
چکیده مقاله
جهان معاصر، درگیر بحران‌های اخلاقی، اجتماعی، اقتصادی و زیست‌محیطی است که بازخوانی منابع دینی برای ارائه الگویی پایدار را ضروری ساخته است. این پژوهش با فرض بنیادین تبدیل مفهوم «تقوا» از یک فضیلت فردی به یک چارچوب نظری جامع، در پی استخراج مؤلفه‌های عینی آن در سبک زندگی است. با روش توصیفی-تحلیلی و با تمرکز بر تحلیل محتوای کیفی قرآن کریم و نهج‌البلاغه، به بررسی این مسئله پرداخته است.
یافته‌ها نشان می‌دهد تقوا چارچوبی نظام‌مند برای زیست پایدار دینی است که در چهار ساحت متجلی می‌شود: درونی (با محوریت «تَقْوَی الْقُلُوبِ» و محاسبه نفس)، اقتصادی (با تأکید بر پرهیز از اسراف و میانه‌روی)، اجتماعی (با تکیه بر مسئولیت‌پذیری و حقوق متقابل) و زیست‌محیطی (با درک طبیعت به عنوان «امانت الهی»). در نتیجه، تقوا با قرائتی نظام‌مند، پارادایمی کل‌نگر است که پایداری را به عنوان برآیند درونی رعایت تعادل و حق در همه عرصه‌های زندگی محقق می‌سازد و پاسخی دینی به بحران‌های عصر حاضر ارائه می‌دهد.
کلیدواژه ها
تقوا، سبک زندگی پایدار دینی، قرآن کریم، نهج‌البلاغه، اخلاق کاربردی اسلامی.
وضعیت: پذیرفته شده