نقش تقوا در تعالی اخلاق دینی دانشجو با تکیه بر نهج البلاغه
کد مقاله : 1163-HADITH
نویسندگان
کمیل نجفی وشوائی *1، زینب السادات حسینی2
1دانشجوی کارشناسی ارشد
2دانشیار گروه علوم قرآن و حدیث، دانشکده الهیات و معارف اسلامی، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران.
چکیده مقاله
تقوای فردی و اجتماعی در تعالی چگونگی زندگی دینیِ انسان، بسیار تأثیرگذار است. در دانشگاه‌های اسلامی، تربیت اخلاقی و نهادینه‌سازی تقوا به‌عنوان عامل کلیدی در تعالی همه‌جانبه دانشجویان، همواره با چالش‌ها و موانعی مواجه است. مسئله این پژوهش، تبیین نقش تقوا در رشد علمی، اخلاقی، معنوی و اجتماعی دانشجویان و تأثیر آن بر کیفیت یادگیری، پژوهش و مسئولیت‌پذیری اجتماعی در محیط دانشگاهی است. هدف تحقیق، بررسی نقش تقوا در ارتقای کیفیت یادگیری و پژوهش، توسعه تفکر نقادانه، مسئولیت‌پذیری اجتماعی و ایجاد فضای علمی سالم، و شناسایی موانع و ارائه راهکارهای عملی برای تحقق آن است. پژوهش حاضر به روش توصیفی-تحلیلی و با استفاده از مرور متون دینی، آثار نهج‌البلاغه و مطالعات علمی در حوزه تربیت اخلاقی و آموزش عالی انجام شد. یافته‌ها نشان می‌دهد که تقوا به‌عنوان محور اخلاق دینی، با تقویت توانایی کنترل و پایش رفتار، گفتار و افکار فرد بر اساس معیارهای دینی و اخلاقی، مسئولیت‌پذیری و جهت‌دهی الهی، تعالی فردی، علمی و اجتماعی دانشجویان را تسهیل می‌کند. این فضیلت تربیتی، صداقت، خودکنترلی و انگیزه درونی را تقویت کرده و با پیوند اخلاق فردی با مسئولیت اجتماعی، فضای علمی سالم و همدلانه دانشگاه را تقویت می‌گردد . نتایج تحقیق نشان می‌دهد که تقوا با نهادینه‌سازی اخلاق دینی در رفتار دانشجویان و ایجاد پیوند میان رشد علمی، فردی و اجتماعی، نقش محوری در تحقق رسالت تربیتی و تعالی جامع دانشگاه‌های اسلامی دارد.
کلیدواژه ها
اخلاق دینی، تقوا، تربیت اسلامی، تعالی دانشجو، نهج‌البلاغه
وضعیت: پذیرفته شده