| تقوای رجال حدیثی در نقل روایات: واکاوی مبانی رجالی آیتالله خویی (ره) و کاربست آن در ارزیابی وثاقت راویان |
| کد مقاله : 1119-HADITH |
| نویسندگان |
| سید سعید امامی * |
| چکیده مقاله |
| این مقاله با روش توصیفی-تحلیلی، به بررسی مفهوم «تقوای رجال حدیثی» به عنوان محور اعتبارسنجی روایات، از منظر مبانی رجالی آیتالله العظمی ابوالقاسم خویی (ره) میپردازد. محور اصلی پژوهش، تحلیل جایگاه «تقوا» در ارزیابی راویان، با تمرکز بر کتاب «معجم رجال الحدیث» به عنوان گستردهترین و دقیقترین اثر رجالی معاصر است. یافتهها نشان میدهد که در منظومه فکری آیتالله خویی، «تقوا» به معنای التزام عملی به احکام شرع و دوری از معاصی کبیره و اصرار بر صغیره، نه تنها به عنوان یکی از عوامل مثبت در ترجیح و اعتبار راوی، بلکه بهعنوان شاخصی کلیدی در تشخیص «عدالت» ـ که شرط پذیرش روایت از سوی ایشان است ـ مورد توجه قرار گرفته است. در عین حال، آیت الله خویی با نگاهی دقیق و عقلانی، از تحویلگرایی و اتکای صرف به مدح یا ذمهای مبتنی بر گرایشهای کلامی یا سیاسی پرهیز کرده و تقوا را در پرتو قرائن تاریخی، تطبیق با سایر روایات و بررسی انطباق با موازین عقلی و شرعی میسنجد. مقاله حاضر، با استناد به شواهد متعدد از «معجم رجال الحدیث»، این فرآیند پیچیده را بررسی کرده و نشان میدهد که چگونه تقوای رجالی نزد آیت الله خویی، تبدیل به ابزاری ظریف و چندبعدی برای پالایش میراث حدیثی شیعه شده است. |
| کلیدواژه ها |
| واژگان کلیدی: تقوا، رجال حدیث، آیتالله خویی، معجم رجال الحدیث، عدالت راوی، وثاقت، نقد حدیث. |
| وضعیت: پذیرفته شده |
