| حکمرانی متقیانه درتمدن اسلامی؛طراحی الگوی مدیریتی مبتنی بر آموزه های علوی برای تحقق جامعه فاضله |
| کد مقاله : 1065-HADITH (R1) |
| نویسندگان |
|
محمد فریادرس * پژوهشگر |
| چکیده مقاله |
| پژوهش حاضر با هدف طراحی الگویی نوآورانه برای حکمرانی تقواپایه در چارچوب تمدن اسلامی و با الهام از آموزههای نهجالبلاغه انجام شده است. در شرایطی که جوامع اسلامی با بحرانهای اخلاقی، ناکارآمدی مدیریتی و فروپاشی سرمایه اجتماعی مواجهاند، بازخوانی منابع اصیل دینی برای ارائه الگوهای بومی و اخلاقمحور در حکمرانی، ضرورتی راهبردی بهشمار میرود. سؤال اصلی پژوهش آن است که چگونه میتوان با تکیه بر مفاهیم بنیادین دینی، بهویژه تقوا، الگویی تمدنساز و کارآمد برای حکمرانی اسلامی طراحی کرد. روش تحقیق در این مطالعه، کیفی و مبتنی بر تحلیل محتوای نهجالبلاغه بوده است. با استخراج گزارههای مرتبط با حکمرانی از خطبهها و نامههای امام علی (ع)، مؤلفههای کلیدی شناسایی و در قالب مدلی چهارلایه سازماندهی شدند. این چهار لایه عبارتاند از: لایه هستیشناختی (توحید، معادباوری، خلافت انسان)، لایه ارزششناختی (تقوا، عدالت، زهد سیاسی، کرامت انسانی)، لایه ساختاری (حکمرانی شبکهای در سه سطح راهبردی، اجرایی و اجتماعی)، و لایه کارکردی (سازوکارهایی چون نظام سنجش تقوای نهادی، شفافیت الهیمبنا، رسانههای تمدنی و تربیت مدیران متقی). یافتههای پژوهش نشان میدهد که مدل پیشنهادی، با عبور از ساختارهای سلسلهمراتبی و تمرکز بر حکمرانی مشارکتی، اخلاقمحور و تمدنساز، میتواند مبنای بازطراحی ساختارهای حکمرانی در جمهوری اسلامی ایران و سایر کشورهای اسلامی قرار گیرد. این مدل، تقوا را از سطح فردی به سطح نهادی و تمدنی ارتقا داده و پیوندی نو میان اخلاق، قدرت و جامعه برقرار میسازد |
| کلیدواژه ها |
| حکمرانی متقیانه،نهج البلاغه،تمدن اسلامی ،تقوا، جامعه فاضله |
| وضعیت: پذیرفته شده |
