قرآن کاوی تقوای اجتماعی کارگزاران با محوریت عهدنامه امام علی (ع) به مالک اشتر (نامه 53 نهج‌البلاغه)
کد مقاله : 1038-HADITH (R2)
نویسندگان
مهدی اسمعیلی صدرابادی *
استادیار علوم قرآن و حدیث دانشگاه ولی عصر (عج) رفسنجان
چکیده مقاله
نامه ۵۳ نهج‌البلاغه، عهدنامه‌ای است که امام علی(ع) در زمان تصدی حکومت مصر به مالک اشتر نگاشت. این نامه شامل آموزه‌های اخلاقی فردی و اجتماعی است که زمامدار جامعه اسلامی باید در اداره حکومت به‌کار گیرد. از آنجا که کلام اهل بیت(ع) برگرفته از قرآن کریم است، پژوهش حاضر با روش توصیفی-تحلیلی در پی پاسخ به این پرسش است که فرازهای این عهدنامه با چه آیاتی از قرآن کریم مطابقت دارد. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که تقوا و خودسازی، به‌عنوان مهم‌ترین مؤلفه اخلاقی، شرط لازم برای زمامداری صحیح است و زمامدار باید صفاتی مانند عمل صالح، محبت و مهربانی به مردم، رعایت عدالت، دوری از غرور و خودپسندی، پرهیز از سخن‌چینی، عیب‌جویی، شتاب در تصمیم‌گیری و ریختن خون به ناحق را در خود پرورش دهد. همچنین، رهبر جامعه باید با توجه به مقام و شأن افراد، اصل نیکوکاری را رعایت کند و با مستضعفان مدارا داشته باشد. بررسی تطبیقی عهدنامه و آیات قرآن نشان می‌دهد که آموزه‌های علوی، چارچوبی عملی برای تحقق تقوای اجتماعی کارگزاران فراهم می‌آورد و زمینه استقرار حکومت عادلانه و مشروع را تضمین می‌کند.
کلیدواژه ها
قرآن کاوی، تقوای اجتماعی کارگزاران، عهدنامه مالک اشتر، نامه ۵۳ نهج‌البلاغه، رهبری اسلامی.
وضعیت: پذیرفته شده