مدل‌سازی «تقوای سازمانی» در مدیریت منابع انسانی بر اساس نهج‌البلاغه
کد مقاله : 1018-HADITH
نویسندگان
علیرضا مرادی *
استادیار گروه مدیریت دانشگاه بین‌المللی علامه عسکری(ره)
چکیده مقاله
هدف این پژوهش، تبیین الگوی «تقوای سازمانی» در مدیریت منابع انسانی بر اساس آموزه‌های نهج‌البلاغه و ارائه چارچوبی مفهومی برای ارتقای رفتار حرفه‌ای، رهبری اخلاقی و کارآمدی سازمانی است. این تحقیق از رویکرد کیفی و روش تحلیل تماتیک بهره گرفته و داده‌ها بر اساس تحلیل محتوای خطبه‌ها، نامه‌ها و حکمت‌های نهج‌البلاغه جمع‌آوری شده است. در مرحله کدگذاری، 127 کد اولیه استخراج و در قالب 24 کد محوری سازماندهی شد که نهایتاً به 7 تم نهایی شامل «عدالت سازمانی مبتنی بر تقوا»، «مسئولیت‌پذیری و پاسخگویی»، «شایسته‌گزینی و مدیریت عملکرد»، «مدیریت ریسک منابع انسانی و پیشگیری از فساد»، «اعتماد سازمانی و سرمایه اخلاقی»، «رهبری تقواپایه» و «فرهنگ سازمانی مبتنی بر تقوا» انجامید. یافته‌ها نشان می‌دهد که نهج‌البلاغه دارای چارچوبی جامع و کاربردی برای مدیریت منابع انسانی است و می‌تواند مبنایی برای طراحی الگوهای نوین اخلاق حرفه‌ای، شایسته‌سالاری، نظام ارزیابی عملکرد و حکمرانی سازمانی باشد. نتیجه‌گیری پژوهش بیانگر آن است که تقوا، در منظومه فکری نهج‌البلاغه، نه‌تنها یک اصل اخلاقی بلکه یک سازوکار مدیریتی برای افزایش کارآمدی، کاهش فساد و تقویت سرمایه انسانی محسوب می‌شود و می‌تواند الگوی مطلوبی برای پیشبرد رفتارهای سازمانی و مدیریت منابع انسانی در سازمان‌های معاصر فراهم آورد.
کلیدواژه ها
تقوای سازمانی ، مدیریت علوی، مدیریت منابع انسانی، فضیلت‌گرایی،رهبری اخلاق‌محور، نهج‌البلاغه
وضعیت: پذیرفته شده برای ارائه شفاهی